Pravoslavlje u Americi prisutno 225 godina

Crkva Svetog Save u Džeksonu Foto: Facebook/ ST Sava Serbian Ortodox church
304

Pravoslavno hrišćanstvo na severnoameričkom kontinentu ove godine navršava 225 godina kontinuirnog crkvenog prisustva. Jer, blagoslovom Sinoda Ruske crkve, sveti German i drugi misionari iz ruskog Valaam manastira uspostavili su 1794.  prvu pravoslavnu crkvenu misiju u Kodiaku na Aljasci i tako zasadili koren pravoslavlja, i to najpre među Eskimima na severnoameričkom kontinentu.

Međutim, prva pravoslavna liturgija održana je 53 godine ranije, 1741. na otvorenom moru – na ruskom brodu kod obale Aljaske. Do 1830. godine podignuta je i prva ruska  bogomolja za aleutsku zajednicu na Svetom Pavlu, ostrvu u Beringovom moru. Samo četiri godine kasnije liturgija i pravoslavne teološke knjige  prevedeni su na  aleutski jezik da bi inspirisali domorodce da upoznaju hrišćansko pravoslavlje.  I danas su   Eskimi, pripadnici Aleutske zajednice, pravoslavci.

Crkva Svetog arhangela  Mihaila u Sitki, na Aljasci, podignuta je između 1844. i 1848. godine, dok je crkva  Vaznesenja Gospodnjeg izgrađena 1888. u Karluku  na udaljenoj strani ostrva Kodijak.

Crkva Svetog Arhangela Miahila Foto: Facebook/ ST Sava Serbian Ortodox church

Оd 1840. до 1872. godine Sitka je bila pravoslavno eparhijsko sedište za ceo severnoamerički kontinent. Potom je do 1903. Sveti Tihon osnovao eparhiju Aleutskih ostrva i Aljaske.

Aljaska je, da podsetimo, do 1867. godine bila u sastavu tadašnje carske Rusije, kada  nije  bila zvanično američka savezna  država. Pravi razlog je u tome što su Amerikanci čekali da istekne period od 90 godina, za koji mnogi tvrde da je bio deo ugovora iz 1867. godine, prema kojem Aljaska nije prodata, već samo “iznajmljena“.  Ali,  Hruščov je 1957. godine potvrdio pravo SAD na Aljasku. Dve godine kasnije Aljaska je postala 49. država SAD, pošto je predsednik Dvajt Ajzenhauer potpisao pravo na vlasništvo i izvršenje promene broja zvezdica na američkoj zastavi.

Danas je  eskimska starosedelačka  eparhija na Aljasci u sastavu Američke pravoslavne crkve. Do pre desetak godina nadležni episkop bio im je  vladika Nikolaj Soraić, Srbin rođen u gradu Bjutu, inače poreklom Hercegovac.

Sveti German Aljaski Foto: SPC

Uprkos mnogo teškoća u hladnom, golom i negostoljubivom aljaskom okruženju, pravoslavlje se ipak  polako širilo na jug, istok i zapad severnoameričkog kontinenta.

Srbi, mahom oni iz tadašnjeg austrijskog Habsburškog carstva, kao i iz Crne Gore, koji su u većem broju počeli naseljavati Ameriku oko 1850. godine, u početku su išli na bogosluženja u ruske crkve u kojima je bio organizovan verski život. Docnije, 1893. u Kaliforniji osnovali su svoju prvu crkvenoškolsku opštinu, a 1894. godine u Džeksonu osveštali i svoju prvu crkvu posvećenu Svetom Savi, ali i dalje su u bili pod okriljem dijasporske eparhije Ruske pravoslavne crkve kojoj je u to vreme pripadao i jeromonah Sevastijan (Jovan Dabović), prvi srpski kaluđer rođen 1863. godine u San Francisku.

Ikona arhimandrita Sevastijana Dabovića Foto: SPC

Tek 1913. godine na crkveno-narodnom saboru Srbi su doneli odluku  o istupanju iz organizacije Ruske crkve u Americi i stavljanje pod upravu  Srpske mitropolije u Kraljevini Srbiji. Realizacije je međutim usledila  1920. posle obnove Srpske patrijaršije, a već 1921.godine osnovana je srpska Eparhija-američko-kanadska sa sedištem u Čikagu.  Organizaciju je sporoveo sveti vladika Nikolaj Velimirović uz veliku pomoć Mihajla Pupina.

R. Lončar

*Dozvoljeno je preuzimanje teksta ili delova teksta, ali uz obavezno navođenje izvora i obavezno postavljanje linka ka portalu www.nasiusvetu.com

Izvor Naši u svetu
Takođe će vam se svideti

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More